Sırplar ilerlemekten yana oy kullandı

Sırbistan’da Batı eğilimli Demokratların kazandığı genel seçimler, ne Kosova ne de Mladiç sorununu çözüyor. Ancak milliyetçilerin yenilmesi ileriye doğru bir adım

Sırplar geçen pazar istikrarsız bir koalisyonun çöküşü sonrası parlamento seçimleri için sandığa gitti. Muhtemelen yeni bir istikrarsız koalisyon çıkacak.

Fakat siyasi karmaşa, sonuçların önemini gözden kaçırmamıza yol açmamalı. Seçim öncesi ABD ve AB ülkelerinin çoğunun Kosova’yı tanıma kararının Sırbistan’ı Batı karşıtlığına sürükleyeceğine, milliyetçi Radikalleri güçlendireceğine dair korkular vardı.
Gelinen noktada Radikaller bırakın güç kazanmayı, destek bile kaybetti. En büyük galiplerse, Devlet Başkanı Tadiç’in Batı eğilimli Demokratik Partisi’yle müttefikleri. Neredeyse tüm diğer gruplar gibi onlar da Kosova’nın bağımsızlığını tanımayı reddediyor. Fakat Radikallerden ve eski başbakan Koştunitsa’nın liderliğindeki ılımlı milliyetçilerden farklı olarak, Demokratlar için AB’yle entegrasyon Kosova’dan önce geliyor. Kosova ezberinin bozulacağını söylemek için henüz çok erken. Fakat vaktiyle içerdiği ezici kuvvet giderek azalıyor gibi.

İdeal şartlar altında Tadiç güçlü bir AB yanlısı hükümet kurardı. Fakat sandalye dağılımı Demokratlara en azından bir dizi muhalif unsurla anlaşma zorunluluğu dayatıyor. Radikallerle veya Tadiç’in Kosova konusunda belki de kesin olarak ayrıldığı
Koştunitsa’yla anlaşmak imkânsız. Duy da inanma ama, geriye müteveffa Miloşeviç’in Sosyalistleri kalıyor. Bu göründüğü kadar kötü değil: Genç kuşak Sosyalistler normal AB sosyal demokratları olmayı umuyor ve Tadiç’le çalışabilirler.
Diyelim ki AB yanlısı bir koalisyon kurulabildi; bu koalisyon seçimlerin yarattığı ivmeyi kullanıp AB’ye yönelik reformları sürdürmeli. AB’yse bunu, üyeliğin ilk adımı mahiyetindeki istikrar ve ortaklık anlaşmasıyla yanıtlamalı.

Sırbistan’ın uluslararası savaş suçları mahkemesiyle tam işbirliğine yanaşmaması gibi sorunlar da var. Bosnalı Sırp komutan Mladiç özgür oldukça Sırbistan, ticaret gibi pratik meselelerde ne kadar ilerleme kaydedilirse edilsin, AB’ye aday olamaz. Seçimler ne Kosova ne de Mladiç sorununu çözüyor ama çözümlerin mümkün hale gelebileceği bir döneme doğru ileri bir adım.

(Başyazı, 12 Mayıs 2008)